ΤEΛEΥΤΑΙEΣ ΖΕΣΤEΣ ΚΑΙ ΠΑΛΙΑ ΒΙΒΛΙΑ : Ο ΜΑΝΟΥΣΟΣ ΦΑΣΗΣ ( ΜΑΝΟΛΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ)

Έχουν περάσει πολλά χρόνια, κάποτε υπήρχε η σελίδα “ΝΑΙ ΟΧΙ ΙΣΩΣ”, στην καθημερινή τοπική εφημερίδα ΤΟΛΜΗ, αντιγράφουμε το κείμενο για τον ΜΑΝΟΥΣΟ ΦΑΣΗ.

ΤΙΤΛΟΣ:

Ο ΦΑΣΣΗΣ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗ

 

Ο ποιητής σε εύθυμη στιγμή, των νεανικών χρόνων...
Ο ποιητής σε εύθυμη στιγμή, των νεανικών χρόνων…

“Οι σοβαροί ας με λέγουν σοβαρό, στα εύθυμα πράγματα ήμουν πάντα επιμελέστατος”

 

Τον Μανούσο Φάση τον είχαμε ανακαλύψει το 1980 με το πρώτο, καθόλου ασήμαντο βιβλίο του “ΜΠΟΥΣΑ ΠΑΙΔΙΚΗ” και τον είχαμε συστήσει στους φίλους μας αργότερα , όταν διαβάσαμε το πολύστιχο ποίημά του ” Ο ΚΑΤΗΦΟΡΟΣ” (1986).

Με καθυστέρηση έφτασε και στην πόλη μας μια νέα έκδοση που περιμέναμε μετά την αναγγελία της, του γνωστού ποιητή Μανόλη Αναγνωστάκη, που έχει τον μη αναμενόμενο τίτλο” Ο Μανούσος Φάσσης. Η ζωή και το έργο του”.

Το ενδιαφέρον μας ήταν  ζωηρό, θα λυνόταν άραγε το μυστήριο που περιέβαλε από την αρχή το Φάσση,θα μαθαίναμε επι τέλους  ποιος είνα αυτός ο ιδιότυπος ποιητής, που απεχθανόταν τον μοντέρνο στίχο και την πολιτική, αυτός που χρησιμοποίησε εκλεπτισμένες μεθόδους, για να συνθέσει στίχους, που τους χαρακτήριζε η μουσικότητα και το αίσθημα.

Ξεφύλλισα γρήγορα το βιβλίο, διάβασα αρπακτικά, ήθελα να λύσω το αίνιγμα να βρώ απάντηση στον γρίφο.

Δεν ήταν ένα φιλολογικό κείμενο (όπως προϊδέαζε ο τίτλος)δεν είχε παράξενους ξένους όρους, στριφνές διατυπώσεις, βαρετές αναλύσεις, δεν περιοριζόταν σ΄αυτούς που  επαγγελματικά ασχολούνται  με τη λογοτεχνία.

 

Ο Ποιητής δοκιμάζει την κλειδωμένη πόρτα ( Ηράκλειο 1989)
Ο Ποιητής δοκιμάζει την κλειδωμένη πόρτα ( Ηράκλειο 1989)

..

Ήταν ένα μεγάλο  αφήγημα , σε πρώτο μάλιστα πρόσωπο, που εξιστορουσε  τον βίο και την πολιτεία του Μ.Φάσση, πατραθετοντας και πολλούς από τους στ’ιχους του, σαν ιντερμέδια, σαν μουσικά διαλείμματα στη διήγηση.

Είχα την αίσθηση ότι υπήρχαν δυο παράλληλοι καθρέφτες, που παραμόρφωναν τα είδωλα μετέθεταν και ανέστρεφαν πρόσωπα περιστατικά εικόνες.

Η ειρωνία ήταν καλυμμένη το κωμικό παραλλαγμένο, ώστε να μην διακρίνεται στην πρώτη ανάγνωση.

Μέσα στις ατέλειωτες  βιογραφίες το βιβλίο του Αναγνωστάκη μου φαινόταν  δροσερή πηγή.

Διάβασμα  εύκολο στην κάψα του καλοκαιριού (*)΄ύφος  απλό και ελκυστικό, χαριτωμένο.

Οι σκέψεις που εξέθετε, οι διάφορες ιστορίες που έμοιαζαν ανέκδοτα, έθιγαν σημαντικα ζητήματα που αφρούσαν στην σύγχρονη ελληνική ποίηση.

Ο εκλεκτός ποιητής μας οδήγησε με έναν εύθραυστο μίτο στον Λαβύρινθο, μα ςπαρουσίαζε ένα εύθυμο Μινώταυρο, που κρατούσε έναν μαγάλο καθρε΄φτη που δείχνει όλους τους άλλους εκτός από μας.

Όταν ξαναδιαβάσαμε το έργο ανακαλύψαμε την κρυμμένη ειρωνία που δεν είχαμε υποπτευθεί, τη σάτιρα , την αμφισβήτηση που δεν φανερονόταν.

Καταλαβαίναμε ότι όλα έχουν διυλισθεί με επίμονη προσπάθεια, τίποτα δεν ήταν τυχαίο, η αστυνομική πλοκή, ο μεγάλος άγνωστος Μ.Φ. ο περίεργος θάνατός του, δημιούργησαν από την αρχή τις προϋποθέσεις, για να κινηθεί το ενδιαφέρον μας.

Το σεξ, ο έρωτας, ο αισθησιαμός, η διαφθορά, το πρωτόγονο, το πριμιτίφ, σχολιάζονται χωρίς καμιά σεμνοτυφία στα ποιήματα, ενώ οι μεγάλοι της ποίησής μας (ΣΕΦΕΡΗΣ ΕΛΥΤΗΣ ΡΙΤΣΟΣ)γίνονται αντικείμενα σατιρικού στόχου.

 

Scan
Ο Μανόλης Αναγνωστάκης στο Ηράκλειο, χαρούμενη στιγμή.

Σχεδιάζεται η σύγχρονη πινακοθήκη τςη ελληνικής πραγματικότητας, ο συγγραφέας ανατρέπει τη αρχαία (βολική)συνταγή δεν μιλά με το προσωπείο τετραπόδων.

Η αμφισβήτηση των αξιών της κοινωνίας μας που επιχειρεί, είναι συνολική, το εγχειρίδιο πάει στην καρδιά και ο δράστης χ’ανεται σ΄αυτό που έχει σκηνοθετήσει: την απλή παρανόηση.

Ίσως όμως υπάρχει σ αυτό το δοκιμιακό έργο και κάποια θεατρική διάσταση. Ένας  βασικος χαρακτήρας διαγράφεται και επινοείται ο εντίστοιχός του, διαστέλεται και μοιράζεται ο ένας, για να γίνει δυνατός ο διάλογος, σε μιαν αυλαία που στήνεται με κέφι.

Αγαπητοί αναγνώστες σας κούρασα με τη φλυαρία μου αλλά, ήθελα να σας συστήσω ένα βιβλίο που μπορεί τις ύστατες μέρες  αυτού του παράξενου καλοκαιριού (*)να δώσει “την τέρψη , που έχει μέσα της  μια χαρά παντοτεινή”.

 

Τελευταία μέρα του καοκαιριού 20.9.2015
Τελευταία μέρα του καλοκαιριού 20.9.2015 – Ηράκλειο Αρίνα

 

ΣΗΜΕΙΩΣΗ:
Τότε ήταν καφτός Αύγουστος, σήμερα ζεστός Σεπτέμβριος

Β.Ζ. 20.9.2015

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ΕΛΕΝΗ ΠΛΑΓΙΩΤΑΚΗ ΣΑΑΤΣΑΚΗ – ΜΙΑ ΠΟΙΗΤΙΚΗ ΦΩΝΗ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ ΜΑΣ

ΕΛΕΝΗ ΠΛΑΓΙΩΤΑΚΗ ΣΑΑΤΣΑΚΗ – ΜΙΑ ΠΟΙΗΤΙΚΗ ΦΩΝΗ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ ΜΑΣ

 

Νεανική φωτογραφία τη Ελένης Πλαγιωτάκη - πριν το νεο επώνυμο
Νεανική φωτογραφία τη Ελένης Πλαγιωτάκη – πριν το νεο επώνυμο

Την κυρία Ελένη Σαατσάκη, την συνάντησα την δεκαετία 1970/80 στην οδό Κυκλάδων, όταν κτιζόταν η μεγάλη γωνιακή πολυκατοικία της περιοχής,

ήταν σύζυγος του παλαίμαχου δημοσιογράφου Απολλόδωρου Σαατσάκη, γνωστού διευθυντή της “ΜΕΣΟΓΕΙΟΥ” του τότε εκδότη Αριστοτέλη Γραμματικάκη.

Μετά από  καιρό, διάβασα στίχους της και αργότερα την άκουγα στο ραδιόφωνο, με την ντόπια λαλιά, εκφραστική και άμεση και στοχαστική, τα λαογραφικά θέματα

προσφερόταν στο αίσθημα τη γνώση και τη σοφία της.

Δεν άργησα να αντιληφθώ, ότι είχε λογοτεχνική ικανότητα, δεν με επηρέασαν οι βραβεύσεις της  σε μαντινάδες, στην Κρήτη ακόμα ακούγεται (ευτυχώς)

ο δεκαπεντασύλλαβος του δίστιχου, χωρίς να είναι απαραίτητα ποιητικό το αποτέλεσμα.

Πολλοί και παντού στο νησί μας, “συνθέτουν στίχους” μαντινάδες, με την άνεση της προφορικής λαλιάς. Στην Κρήτη δεν  έσβησε ακόμα η ποιητική παράδοση, “δεν απέσβετο …το λάλον ύδωρ”.

Ο Σεφέρης όταν γύρω στα 1960 επισκέφτηκε το νησί μας, διαπίστωσε κάμψη της “λαϊκής” ποιητικής παράδοσης, την υποβάθμιση ( εκφυλισμό ) της μαντινάδας.  Δεν ήταν σωστή η εκτίμησή του, παρά τη

μεγάλη του πείρα και τη σοφότατη σκέψη του, γιατί δεν ήξερε καλά (όπως ήταν φυσικό) της τοπικές μας ιδιαιτερότητες.  Ποτέ δεν ήσαν  όλες οι μαντινάδες  καλές, σπάνια είχαν και ποιητική αξία και βέβαια

όταν ο αγροτικός  χώρος συρρικνώθηκε,  οι ενασχολήσεις άλλαξαν, στην μαντινάδα έμεινε ίδιος μόνο ο αριθμός των συλλαβών, άλλαξε το περιεχόμενο, το ύφος και η μορφή της.

Η σύγχρονη ζωή, η επανάσταση της τεχνολογίας, η βάναυση επέμβαση στην καθημερινότητα μας, έφερε προσκώματα αλλά και ευκολίες.  Η μόρφωση η δουλειά ο ελεύθερος χρόνος δεν έχουν σχέση ,με το

παρελθόν, όμως τα αισθήματα δεν αλλάζουν – όμως η  μαντινάδα δεν είναι ίδια στον τρόπο, στο περιεχόμενο, στη μορφή.

 

 

Με την Μαρινα Πλάκα, δ/ντρια της Εθν.Πινακοθήκης-έγραψε κι αυτή ωραίους στίχους κάποτε.
Με την Μαρινα Πλάκα, δ/ντρια της Εθν.Πινακοθήκης-έγραψε κι αυτή ωραίους στίχους κάποτε.

 

Το κυριότερο, το πιο σημαντικό είναι ότι αλλάζει η καλλιέργεια και η μόρφωση. Το λαϊκό το δημοτικό  δεν ξεχωρίζει  από το λόγιο, το τραγούδι των μορφωμένων.  Τα χωριά έπαψαν να συγκεντρώνουν τον

πληθυσμό, τα κεφαλοχώρια κι οι πόλεις  μαζεύουν τους ανθρώπους. Κι η μαντινάδα έγινε “αστική” με κάποιο τρόπο.

Η κ. Ελένη έζησε και μεγάλωσε  πριν την καλπάζουσα τεχνολογία, πριν εισβάλουν τα αυτοκίνητα και η ΤΙΒΙ…μα ήταν μορφωμένη σπουδαγμένη , καλλιεργημένη. Έγραψε (κυρίως) και μίλησε την

ντοπιολαλιά, μα η μεγάλη της αγάπη για το χωριό της, η προσκόλλησή της στις  ανεξίτηλες αναμνήσεις των παιδικών χρόνων,  καθιστούν τα έργα της λαϊκά με κάποιον ευεξήγητο τρόπο.

Μα δεν είναι λαίκή στιχουργός, δεν ακολουθεί τη μέθοδο των μαντιναδολόγων, δεν χρησιμοπιεί τη  παράδοση σαν στημόνι, για να υφάνει το σχέδιό της.  Θέλει ολόκληρο το δίστιχο δικό της, το επιτυγχάνει με

ωραία αποτελέσματα.

Έχει πηγαίο ταλέντο, πέραν των εικόνων και των μεταφορών και των πλουσίων (πολλές φοές) ομοιοκαταληξιών, συνθέτει αυθόρμητα, λέξεις κα ήχους, με αρτιότητα, αποφεύγοντας , με τό ένστικτο

χασμωδίες και με τη γνώση μετρικά λάθη.

Όλοι στην Κρήτη μπορούν να πουν μια μαντινάδα, μα λίγοι έχουν αρκετό ταλέντο, και ελάχιστοι διαθέτουν ποιητική φλέβα, σαν κι αυτή που έχει η κ. Ελένη Πλαγιωτάκη Σαατσάκη, που αποδεικνύει, ότι δεν

έσβησε μια μακραίωνη παράδοση στο νησί μας.

Κρήτη ησυχία του σούρουπου...
Κρήτη ησυχία του σούρουπου, ώρα κάποιου στίχου…

ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑ:

Το σημείωμα γράφτηκε με την ευκαιρία της έκδοσης ενός τόμου ποιημάτων της κ. Ελένης Πλαγιωτάκη – Σαατσάκη με τίτλο  “ΑΝΑΘΥΜΙΕΣ”, από τον οίκο “ΣΜΥΡΝΙΩΤΑΚΗ”.

Διαλέξαμε δίστιχα (μαντινάδες) για να κρίνει ο αναγνώστης, την ικανότητα και το ταλέντο της ποιήτριας.

 

Η Κρητική διάλεκτος χρησιμοποιείται με γνώση και αίσθημα

ΤΟΥ ΕΡΩΝΤΑ

Τα όνειρα που κέντουνα επήγανε τ΄ανέμου

κρίμας τσι ψιλοβελονιές απου ΄ χα παίξει Θέ μου

 

Επάντηξε μου η χαρά μα πρίχου τση  σιμώσω

ήφυγε και δε με ‘φηκε τη χέρα να τσ΄απλώσω

 

Ο λοϊσμός μου΄ναι σαφί κοντά σου ξωμονάρης

μα συ τονε περιφρονάς σα να΄ναι διακονιάρης

 

Με ξεκουζούλαν’ ο σεβντάς και ύπνος δε με πιάνει

και κάνει ο νους μου ως την αυγή στη μπόρτα σου σεργιάνι

 

Σα μου γελάς ξελησμονώ όλες μου τσ΄ατυχίες

βυζαντινούς ψαλμούς γροικώ κι αγγέλω μελωδίες

 

Έφυγες κι από τοτεσάς του χωρισμού  οι πόνοι

σφυροκοπούνε το κορμί σα ντου χαρκιά τ΄αμόνι

 

Από το εξώφυλλο της ποιητικής συλλογής
Από το εξώφυλλο της ποιητικής συλλογής

 

Παλιότερα, έγραψε με κοινη ελληνική δημοτική πολύστιχα ποιήματα – με αναμφίβολη επιτυχία, διαλέγουμε το πιο

αισθηματικό, όταν ήταν ακόμα στα θρανία:

 

Χ Ω Ρ  Ι Σ Μ Ο Σ

Μες στ΄ακρολίμανο το πλοίο φωτεινό

για το ταξίδι ετομασμένο αργοσαλεύει

κι ΄όσο το βλέπω , τόσο αβάσταχτα πονώ

δάκρυ πικρό τις βλεφαρίδες  μου αναδεύει

 

Γύρω μου φώτα. Μόνο η μαύρη μου ψυχή

σκοτεινιασμένη τη θωριά σου έχει κλείσει

και λαχταρά σαν ανοιξιάτικη βροχή

ένα σου δάκρυ να δεχτεί να τη δροσίσει

 

Βλέπω τα μάτια τα πανέμορφα θολά

τη λατρεμένη τη μορφή σου λυπημένη

και λυγμικά η γλυκειά φωνή σιγομιλά

μα δεν ακούω από τον πόνο αφανισμένη

 

Πότ΄ήρθε η ώρα; Πότε κύλισε η βραδιά;

δυο χέρια σβίγγονται τρελά να συντριβούνε

σφύριγμα πλοίου μου ξεσκίζει την καρδιά

κι όλα μαζί μου γύρω αρχίζουν να θρηνούνε

 

Scan 1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

\

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΕΠΙΤΡΟΠΑΚΗ : ΔΙΗΓΗΜΑΤΑ

Κατερίνα Επιτροπάκη, φωτογρφία από το βιβλίο της
Κατερίνα Επιτροπάκη, φωτογραφία από το βιβλίο της

 

ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΕΙΤΡΟΠΑΚΗ , ΔΙΗΓΗΜΑΤΑ – ΒΙΒΛΙΟΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

Στο καφενείο Χελιδώνη, σε μια κάθετο της Λεωφόρου Καλοκαιρινού, που “βγαίνει” στην εκκλησία των Αρμένηδων.

Η κ. Κατερίνα Επιτροπάκη και το βιβλίο της “ ΟΙ ΛΟΙΠΟΙ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ”, διηγήματα. Την είχαμε γνωρίσει μια μέρα πριν στο ίδιο μέρος,

μάθαμε ότι ήταν κόρη ενός παλαίμαχου Ηρακλειώτη δημοσιογράφου του Νίκου Επιτροπάκη, που τον θυμόμαστε όχι για τα ρεπορτάζ ,

αλλά για τα στιχάκια του. Ο Αντώνης Χελιδώνης, μα ς σύστησε την συγγραφέα, το όνομα του πατέρα της ήταν αρκετό για να μας

φέρει στο μικρό μαγαζί της παρόδου της κεντρικής εμπορικής Λεωφόρου, την Τετάρτη, 29-10-2014.

 

Στην είσοδο, λίγα βιβλία...
Στην είσοδο, λίγα βιβλία…

 

 

Πλησιάσαμε καθυστερημένοι το καφενείο,

ήταν πια 8 μμ η παρουσίαση είχε τελειώσει. Κοντά στην είσοδο ένας ηλικιωμένος κύριος, ασπρομάλλης, με μια γλύκα στο καθόλου φανερό χαμόγελό του.

Θα΄ταν ο δημοσιογράφος των φοιτητικών χρόνων, πως να μην πάω πίσω. Σαν να σκάβω τον τύμβο της Αφμφίπολης, το κλίμα με υποχρέωνε,

η βαβούρα κι ο καπνός. Χειρονομίες, δάκτυλα να κόβουν τους τοίχους, καπνός τσιγάρα μισορουφηγμένα.

 

Αντ'ωνης Χελιδώνης, γεωπόνος αλλά και διανοούμενος και άλλα πολλά ...
Αντώνης Χελιδώνης, γεωπόνος αλλά και διανοούμενος και άλλα πολλά …

Ο Αντώνης Χελιδώνης χαλαρός,

μαύρο γιλέκο αλογοουρά κοντή, κάποια κυρία μαυροντυμένη με μεγάλα μάτια, μια μεταλλική πεταλούδα στο λαιμό της, σκορπίζει σκόνη και σπίθες.

Ασχολείσαι με το θέατρο ακούω να μιλάνε πίσω μου. Οι καρέκλες ζικ ζακ (τοποθετημένες) και οι θαμώνες όρθιοι δεν είναι άσχημα έτσι.

Ο παλιός δημοσιογράφος απόμακρος, δεν τον ξέρει πια κανείς εδώ – ξεπέρασε κάποτε την επαρχιακή δημοσιογραφία, απέκτησε όνομα –

έγραψε τραγούδια έκανε πολλά. Τώρα με την οικογένεια του γύρω του νοιώθει καλά. Αγόρασα το μικρό βιβλίο, ακούγεται βαρύ ρεμπέτικο,

ο Μάρκος κι ο Βαρώνος…Βαβούρα ίδια πάντα, η διάθεση δεν απογειώθηκε – ακούγονται τρανταχτά γέλια. Στο βάθος κυρίες

στρογγυλοκάθονται στο μπαρ – τεζιάκι μάλλον, θα δω αύριο το βιβλίο. …

Οι καρέκλες τοποθετημένες ζικ ζακ, οι θαμώνες όρθιοι
Οι καρέκλες τοποθετημένες ζικ ζακ, οι θαμώνες όρθιοι

 

Και ώ του θαύματος, τα διηγήματα της Κατερίνας Επιτροπάκη με κέρδισαν.

Είμαι μάλλον ανεκτικός άνθρωπος, μα δεν διαβάζω εύκολα ούτε του του Κάφκα διηγήματα ούτε του Τσέχωφ, προτιμώ πάντα τον μεγάλο

Αργεντινό Μπόρχες. Όταν τέλειωσα το πρώτο, “τους συγγενείς” σκέφτηκα, μάλλον έπεσε έξω η συγγραφέας.

Το ξανακοίταξα την επομένη, είχε καταφέρει η νέα “λογοτεχνης” να με “πιάσει” . Δεν ευτέλισε το θέμα, δεν χαμήλωσε την υπόθεση,

δεν “έπαιξε” καθόλου, δεν σταμάτησε σε μικροσυναισθηματισμούς και λίγο μελό. Χρησιμοποίησε μια ευθεία γραφή πρόζας

με πλάγιο τρόπο(κινηματογραφικό θα λεγα), για να πει ότι αισθανόταν. Έκανε πικρό χιούμορ χωρίς να φοβάται,

γιατί ήταν βέβαιη για την καθαρότητα των αισθημάτων της.

 

Νίκος Επιτροπάκης, παλαίμαχος δημοσιογράφος, αλλά και καλός   στιχουργός
Νίκος Επιτροπάκης, παλαίμαχος δημοσιογράφος, αλλά και καλός
στιχουργός

 

Ξαναγύριζα όμως στον μικρόσωμο ασπρομάλλη, τον πατέρα της,

το μήλο κάτω από τη μηλιά…βρήκα στίχους του για να κλείσει αυτή η παρουσίαση:

Ο… ΒΟΛΕΜΕΝΟΣ

Με πιζάμα και φραπέ

αραχτός στον καναπέ

έξω ο κόσμος ας χαλά

φτάνει εγώ νάμαι καλά.

 

Εμπρός παιδιά ξεσηκωθείτε

αλλά εμάς μην ενοχλείτε

μαζί τη νίκη να χαρούμε

μα δίχως να τσαλακωθούμε…

 

Με παντόφλες και TV

κάνω ζάπινγκ κι ότι βγει

τουρκικό ή με γυμνές

ροκ, μπουζούκι, αμανές…

 

Τη μάχη νιάτα τιμημένα

αρχίστε την χωρίς εμένα

μαζί σας κι αν δεν προχωρήσω

τη νίκη θα πανηγυρίσω!

 

Αραχτός μπρος στην ΤV

οτιδήποτε συμβεί

είμαι πάντοτε σωστός

και θα βρίσκομαι εκτός.

Εγώ μαζί σας υποφέρω

μα αν σας πιάσουν δεν σας ξέρω

γι’αυτό μη λέτε πανταχόθεν

για πόσα έχω και το πόθεν.

 

Το πιστεύω μου, φραπές

και T.V. και καναπές

τους αγώνες συμπαθώ

μα χωρίς να εκτεθώ…

 

Δεν πάω μάρτυρας σε δίκη

εκτός αν πάρετε τη νίκη

τότε θα τρέξω να βρεθούμε

μαζί να φωτογραφηθούμε…”

 

Ένας δημοσιογράφος… ποιητής

“Πανσπερμία” ονομάζει την τελευταία του συλλογή, ο Ν.Επιτροπάκης.

 

Τα διηγήματα της Κατερίνας Επιτροπάκη, έχουν μιαν αδιόρατη σατιρική διάθεση, να έχει σχέση με την πνευματική (και όχι μόνο) καταγωγή της;

ΜΑΡΙΑ ΖΑΜΠΕΤΑΚΗ ΧΡΥΣΟΥ: ΠΟΙΗΜΑΤΑ

Η συλλογή ” ΕΥΑΙΣΘΗΣΙΕΣ της κ. Μαρίας Ζαμπετάκη Χρυσού, έφτασε πριν λίγες εβδομάδες, διαβάσαμε στο διπλωμένο εξώφυλλο : “Γεννήθηκα στο Ρέθυμνο, στα  εκοσιένα μου ήμουν πτυχιούχος, εργαζόμενη και παντρεμένη, πάντα βιαστική κυνηγώντας όνειρα που  σχεδόν πάντα μου ξέφευγαν…”

Ξεφυλλίσαμε το βιβλίο, σημειώσαμε ότι μας άρεσε περισσότερο και αντιγράφουμε για να δώσουμε στους αναγνώστες του alkman.gr την δυνατότητα να κρίνουν την ποιητική εργασία της.

Διαλέξαμε τα παραδοσιακής μορφής ποιήματα, για να φανεί και η δυνατότητα της ποιήτριας, εκεί που δεν αρκεί η καταγραφή μιας ιδέας ή ενος αισθήματος ή μιας εικόνας, χρειάζεται και επεξεργασία και τεχνική και βέβαια λογοτεχνική σκευή και γνώση.

 

Ο δρόμος προς το Κολυμπάρι (επιστροφή) είχε στο βάθος τα λευκά όρη
Διαδρομές στην Κρήτη, ο ορίζοντας με πολλά επίπεδα

ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ

 

Στο δρόμο με τις πικροδάφνες περπατούσα

και γύρισε ο νους μου στα παλιά

σε χρόνια παιδικά, ευτυχισμένα

γεμάτα ομορφιά κι ανεμελιά

 

Το άρωμά τους σ΄έφερε κοντά μου

με χάιδεψες σαν ρούχο μεταξένιο

ένοιωσα την ανάσα σου κοντά μου

κι είδα ξανά τον κόσμο πουπουλένιο.

 

Έτσι τον ένοιωθα τον κόσμο μου πατέρα

έτσι τον είχες φτιάξει εσύ, για μένα

κι εγώ ούτ΄ένα ευχαριστώ ποτε δεν σούπα

για όσα, για μένα, είχες καμωμένα.

 

Τώρα που έφυγες κι απόμεινα μονάχη

πάντα η σκέψη μου σε σένα τριγυρίζει

και νοερά σου λέω ευχαριστώ

για όσα στη ζωή μούχες χαρίσει

 

αχ, να ξαναγινόμουνα παιδάκι

νερό να μού δινες στις χούφτες σου να πιω

στα χέρια σου ταδυο τ΄αγαπημένα

να ξέρω πως μπορώ να στηριχτώ

 

Εικόνα10765

 

ΣΠΙΤΙ ΠΑΛΙΟ

 

Ας ήταν τώρα πίσω να γυρίσω

και στα στενά σοκάκια να χωθώ

την πόρτα του κηπάκου μας ν΄άνοίξω

και στην αυλή τη δροσερή μας να βρεθώ

 

Την πόρτα την παλιά μας να περάσω

την ξύλινη τη σκάλα ν΄άνεβώ

και να ξανάβρω την αγκάλη σου μανούλα

σ αυτήν να γείρω και να ξαναγεννηθώ

 

Να νοιώσω πως ξανα΄γινα παιδάκι

και μεσ΄τα χέρια συ γλυκά να κοιμηθώ

και να ξυπνήσω μόνο με μιαν έγνοια

να μην σε ξαναχάσω και χαθώ

 

 2013-05-03 19.57.21

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ο ΜΑΝΟΣ ΓΑΒΡΑΣ ΚΙ Η ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΖEΒEΛΑΚΗ Σ΄ΕΝΑ ΒΙΒΛΙΟ : ΦΙΣΤΙΚΙΟΣ Ο ΑΙΓΙΝΙΤΗΣ

Το πρώτο  βιβλίο του 2014 : ΦΙΣΤΙΚΙΟΣ Ο ΑΙΓΙΝΙΤΗΣ

 

Ο  MARCEL MARCEAU κάποτε στην πόλη μας (δεκαετια του 1980-90) - μορφοποιεί "έναν ποιητικό και ευτράπελο ήρωα της εποχής μας"
Ο MARCEL MARCEAU κάποτε στην πόλη μας (δεκαετια του 1980-90) – μορφοποιεί “έναν ποιητικό και ευτράπελο ήρωα της εποχής μας”

Είχαμε ξεκινήσει αυτήν την σελίδα, όταν αγγίξαμε το βιβλίο  που παρουσιάζουμε σήμερα.  Στο βιβλιοπωλείο της οδού 1966, παρουσιάστηκε ο  “ΦΙΣΤΙΚΙΟΣ Ο ΑΙΓΙΝΙΤΗΣ”, και στις 7 ακριβώς το ζητήσαμε από την υπάλληλο. Αν θέλετε να σας το υπογράψει ο συγγραφέας, μου έδειξε έναν νέο κοντά στην είσοδο που μονόγραφε βιαστικά (κατ΄ανάγκη) , κρατούσε περίεργα το μπίγκ (στυλό;)χωρίς τον αντίχειρα.  Έφτασα τα εκατό σχολίασε, σαν να μονολογούσε.  Τον παρατήρησα μα απέφυγα την αναμονή – η κοσμικότητα μου δεν ξεπέρασε τα συνήθη της όρια.

Η Μ.Ζεβελάκη σχεδίασε με επαγγελματική πληρότητα το βιβλίο-εδώ εικόνα από το εξώφυλλο
Η Μ.Ζεβελάκη σχεδίασε με επαγγελματική πληρότητα το βιβλίο-εδώ εικόνα από το εξώφυλλο

Σκεφτόμουν τον μεγάλο μίμο, που βρέθηκε στα χαρτιά μου, από μια παράσταση στο μεγάλο Κηποθέατρο κάποτε,   συλλογιζόμουν πως ήταν τότε  80 -90 ετών, μου έδινε κουράγιο η ζωντάνια του – δεν είχε σβήσει ποτέ από την μνημη  η κινηση του, η έκφραση , το πρόσωπο που “ξετύλιγε με ταχύτητα την αιώνια ταινλια των ανθερώπινων αισθημάτων”.

 

Μ.Ζεβελάκη, από την εικονογράφιση του βιβλίου
Μ.Ζεβελάκη, από την εικονογράφιση του βιβλίου

Το βιβλίο το είχε γράψει ένας άνθρωπος της σκηνής,  ένας ηθοποιός , δεν με παραξένευε μα δημιουργούσε πρόσθετο ενδιαφέρον , ήταν κοντά στις  σκέψεις και το κλίμα της ώρας – στον απολύτως ακατάστατο προσωπικό μου  χώρο .

Η εικονογράφος, καταφέρνει να εκφράσει την ευτράπελη διάθεση του συγγραφέα
Η εικονογράφος, καταφέρνει να εκφράσει την ευτράπελη διάθεση του συγγραφέα

Ένα κόμικ μεγάλων διαλόγων (μονολόγων) σατιρικο, χιουμοριστικό και ευτράπελο – πέρασα γρήγορα τις σελίδες, μελέτησα την εικονογράφιση.  Ο συγγραφέας δεν ήταν πρωτόπειρος, ήξερε τι γράφει και πως.  Προσεκτικός και επιμελής  έκανε πλήθος έξυπνες παρατηρήσεις και συνόψιζε κοινές αλλά καθόλου ασήμαντες εκτιμήσεις, μετέφερε φράσεις νεανικές (όχι τελευταίας κοπής) που έκαναν πιο ενδιαφέρουσες τις ιστορίες του. Ο  λόγος έρεε πηγαίος, σαν να μιλούσε ο συγγραφέας, χωρίς να κομπάζει, με ανεση και φυσικότητα. Είναι ο ηθοποιός σκεφτόμουν,  θέλει πιο πολύ να τον ακούμε, να τον βλέπουμε, να τον χειροκροτούμε.

 

Λεπτομέρεια εικονογράφησης, η Μ.Ζεβελάκη σχεδιάζει με ιδιαίτερη επιμέλεια και επιτυχία τα ζώα
Λεπτομέρεια εικονογράφησης, η Μ.Ζεβελάκη σχεδιάζει με ιδιαίτερη επιμέλεια και επιτυχία τα ζώα

Το βιβλίο του Μάνου Γαβρά, έφτασε σε κατάλληλη στιγμή, που μας χρειάζεται μια ανάσα, ένα χαμόγελο για να ξεφύγουμε λίγο από μια πραγματικότητα που δεν μας προσφέρει τίποτα το ευχάριστο.  Ας το διαβάσουν όσοι ενδιαφέρονται γαι το είδος του βιβλίου – κάποτε ενας σημαντικός σατιρικός ποιητής μας διαλαλούσε : πάρτε την εφημερίδα μου (ήταν ποιητική και σατιρική)  “στοιχίζει ενα τάληρο- όσο κοστίζει δηλαδή, ένας καφές στο Φάληρο”, εμείς θα συνιστούσαμε την αγορά του βιβλίου του Κ.Γαβρά και της Μ.Ζεβελάκη, στοιχίζει μόνο δυο τάληρα,  όσο δυο καφέδες στα Λιοντάρια(  δεν βρήκαμε ομοιοκαταληξία, είναι ακριβή εξ άλλου κατά το βιβλίο  (1).

 

Η εικονογράφος αντιμετωπίζει με συμπάθεια και τα πιο απωθητικά ζώα
Η εικονογράφος αντιμετωπίζει με συμπάθεια και τα πιο απωθητικά ζώα

 

 

 

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ:

(1)=Θα σημειώναμε ότι ο έμμετρος λόγος και βέβαια η παραδοσιακή ποίηση, δυσκολεύει τους ηθοποιούς – γιατί είναι πια μακριά από την χρήση  και τον καθημερινό λόγο .

Ο Μάνος Γαβράς φωτ. διαδικτύου
Ο Μάνος Γαβράς φωτ. διαδικτύου

Ο Μάνος Γαβράς γεννήθηκε και μεγάλωσε στο Ηράκλειο. Από την Κρήτη έφυγε στα 20 του για να σπουδάσει ηθοποιός. Πέρασε στο Εθνικό και όλες τις υπόλοιπες σχολές όπου έδωσε εξετάσεις, έμαθε χορό, έφυγε για μεταπτυχιακά στη Νέα Υόρκη, σκηνοθέτησε παραστάσεις και θεάματα, έδωσε μαθήματα.

1472762_10151794019350592_1107384737_n
Μαργαρίτα Ζεβελάκη, φωτογραφία του Facebook

 

Η Μαργαρίτα Ζεβελάκη γεννήθηκε στην Αθήνα, αλλά η καταγωγή της είναι από το Ηράκλειο (ο πατέρας της “διάσημος” ποδοσφαιριστης του ΕΡΓΟΤΕΛΗ  και ανώτατος αξιωματικός του Π.Ναυτικού). Σπούδασε στο Καποδιστριακό Νομικη και είναι δικηγόρος, ζει μεταξύ Λος  Άντζελες και Αθήνας.

Η ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΩΝ & Ο ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΟΣ ΤΟΥ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΑ (Κ.ΦΑΝΟΥΡΑΚΗΣ)

Οι ακουαρέλες του συγγραφέα του ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΟΥ, κλέβουν την τριπλή παράσταση
Οι ακουαρέλες του συγγραφέα του ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΟΥ, κλέβουν την τριπλή παράσταση

Μετακόμιση, ανακατεμα των πάντων (βιβλίων)και ξεφύλλισμα ξεχασμένων κειμένων.

¨Ενα μικρό τομίδιο του Γ.Π.Σαββίδη (ΑΘΗΝΑ 1964, ανατύπωση μάλλον) γράφει: ” μπορούμε να πούμε (…)ότι υπάρχει ένα αρχιπέλαγος Καβάφη: κορυφές μιας στεριάς βυθισμενης που μόλις προσφατα άρχισε να διαφαίνεται.(…)” Γεωγραφικη ορολογία ,  καθόλου συνηθισμένη σε φιλολογικές έρευνες, μας έφερε στο νου τον μεγάλο Αργεντινό Χ.Λ.Μπορχες – δύσκολα ανακαλύψαμε την ελληνική εκδοση γαι να αντιγράψουμε:

 

Όπως οι πρώτοι χαρτογράφοι, οΚ.Φανουράκης σχεδιάζει χάρτες και χρωματίζει τις εικόνες
Όπως οι πρώτοι χαρτογράφοι, ο Κ.Φανουράκης σχεδιάζει χάρτες και χρωματίζει τις εικόνες και περιγράφει με εκθέσεις…

 

Χ.Λ. Μπόρχες : περιγραφή της αυτοκραρτορία των χαρτογράφων:

 …Σ’ εκείνη την Αυτοκρατορία, η Τέχνη της Χαρτογραφίας άγγιξε τόση Τελειότητα, ώστε ο Χάρτης μιας και μόνης Επαρχίας καταλάμβανε μια Πόλη ολόκληρη, και ο Χάρτης της Αυτοκρατορίας, μια Επαρχία ολόκληρη. Με τον καιρό, αυτοί οι Εκτεταμένοι Χάρτες έπαψαν να ικανοποιούν, και τα Κολέγια των Χαρτογράφων ανέπτυξαν ένα Χάρτη της Αυτοκρατορίας που είχε το Σχήμα της Αυτοκρατορίας και συνέπιπτε με αυτήν, σημείο προς σημείο. Λιγότερο παθιασμένοι με τη Σπουδή της Χαρτογραφίας, οι Επόμενες Γενεές σκέφτηκαν πως αυτός ο Εκπεπταμένος Χάρτης ήταν άχρηστος και, όχι εντελώς άκαρδα, τον εγκατέλειψαν στο Έλεος του Ήλιου και των Χειμώνων. Στις Ερήμους της Δύσης υπάρχουν ακόμα χαλάσματα του Χάρτη. Τον κατοικούν Ζώα και Ζητιάνοι. Σε ολόκληρη τη Χώρα, δεν υπάρχει κανένα άλλο ίχνος της Επιστήμης της Γεωγραφίας.

(Σουάρεθ Μιράντα, Ταξίδια συνετών ανδρών Βιβλίο Δ’, Κεφ. ΙΔ’, Λέριδα, 1658)

 Δεν προλάβαμε να τελειώσουμε το λακωνικό  απόσπασμα, και γλύστρησε από τους σωρούς, ένα άλλο μικρό ββλίο:
Ο Κώστας Φανουράκης σήμερατο πρωι 23.9.2013
Ο Κώστας Φανουράκης σήμερα το πρωι 23.9.2013

“Ο Χαρτογραφος του αυτοκράτορα” του παλιού φίλου Κώστα Φανουράκη

, εκδόθηκε πριν από 15 χρόνια με κείμενα και εικόνες δικές του.

(…)
πλημμυρίζουν οι θάλασσες την κουπαστή
ξαγρυπνάει
ψηλά στην κόφα η βάρδια προσπαθώντας να μαντέψει
το μαύρο πανί
που φοβερίζει την εξουσία του φιρμανιού με τη αξιοσύνη
του ανέμου.
Και να μην είμαι παρά ο χαρτογράφος, οπιστός
του Αυτοκρατορα,
ο σταλμένος του Δόγη της  Γαληνότατης,
ο διαπιστευμένος στην Υψηλή Πύλη,
σε μαύρο εβένινο κουτί το τιμητικό χρυσόβουλο.
Παλιά καρτ ποστάλ, αρχείο ΑΛΚΜΑΝΑ
Παλιά καρτ ποστάλ, αρχείο ΑΛΚΜΑΝΑ
(…)
                    κρατώ αιχμάλωτο
σε ρολούς παπύρου, ολόκληρο το αρχιπέλαγος, οι κάβοι ιστορι
σμένοι βράχο βράχο, οι κόρφοι με τις χρυσές αμμουδιές
στον τόπο τους
(…)
Φυλάω στα μάτια μου τις θαλασσοσπηλιές και ονειρε’υομαι τις
σπλάντζες, υποψιάζομαι υφάλους και ζωγρφαφίζω τα ρεύματα,
περιγράφω τα αλίμενα και ανασαίνω το κύμα.
Δική μου δουλειά να φρουρήσω τον παφλασμό του αντιμάμα-
λου και μισθός μου του βυθού οι ανταύγειες,
γαιτί δεν είμαι παρά ο χαρτοράφος, ο ορκισμένος
του Αυτοκράτορα.
Scan
Μ΄άρεσε το θέμα, ο ισπανόφωνος ποιητής “εξέθετε” την μανία της επιστήμης για ακρίβεια και (ως εκ τούτου) αλήθεια και Ηρακλειώτης Κ.φανουράκης,  φυσιολάτρης, χωρίς να πολυνοιάζεται για της επιστημονική πρόοδο, ζωγράφιζε μα λόγια και πινέλα τα νησιά του κόσμου και των ονείρων του.
Στενός φίλος θα σχολίαζε  καυστικά :
– Μα τι καταλαβαίνεις εσύ από την επιστημονική ακρίβεια και την έρευνα και την συνακόλουθη γνώση…
– Όχι σπουδαία πράγματα θα ομολογούσα,  χωρίς  καμιά βεβαιότητα, αυτός ο κόσμος  ο περίπλοκος, ίσως είναι μόνο ένα  όνειρο, που κάποτε γίνεται εφιάλτης…

ΚΩΣΤHΣ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΗΣ: ΙΣΤΟΡΙEΣ ΑΓΑΠΗΣ (ΤΡEΙΣ ΝΟΥΒΕΛEΣ)

Εικόνα3758
Κωστής Τριανταφυλάκης, κοντά στην επαγγελματική του εγκατάσταση /αρχείο ΑΛΚΜΑΝΑ

Κείμενο αφιερωμένο στην κ.  Ιωάννα Χάβιαρη, που το προκάλεσε

__________________________________________________

 

Πριν  3-4 χρόνια ανεβήκαμε ξανά στο ορειβατικό καταφύγιο του Πρίνου. Μας υποδέχθηκαν στις υπώρειες του Ψηλορείτη και μας βοήθησαν ο Κωστής Τριανταφυλλάκης και ο γιος του – ο Ξένιος Δίας φαίνεται ότι ακόμα τριγυρνάει στα ριζιμιά χαράκια  του Ιερού  Βουνού. Ο νεαρός έμεινε μαζί μας τη νύχτα, η μαντινάδα του για την “καραμπατολάχαρη” κατσίκα,δεν έσβησε  μέχρι σήμερα από τη μνήμη.   Η διαδρομή καταγράφηκε και αναρτήθηκε στον ΑΛΚΜΑΝΑ, είναι τμήμα των παλιών περιεχομένων του  site, μέχρι προχθές που ένα σχόλιο από την κ. Ιωάννα Χάβιαρη  μας γύρισε πίσω.   Μα δεν ήταν μια απλή επιστροφή , αλλά  κάτι πιο πολύ.

Ψηλορείτης
Ψηλορείτης, περιοχή που μπορεί να συναντήσει κανείς τον  Κωστή Τριανταφυλλάκη

 

 

Η  άγνωστη μας κυρία (μέσω διαδικτύου), μας επιβαίωσε μια  ασαφή πληροφορία που δεν είχαμε εκτιμήσει,  ότι ο Κ.Τριανταφυλλάκης είχε γράψει κάποιο βιβλίο. Γρήγορα καταφύγαμε  στον παλιό ορειβάτη φίλο μας κ. Μύρωνα Μιγαδη, που μας έδωσε πλήρη στοιχεία της συγγραφικής δραστηριότητας του κτηνοτρόφου Κ.Τ. που έχει εκδόσει όχι ένα αλλά τρία βιβλία. Προμηθευτήκαμε τα δυο που υπάρχουν ακόμα στα βιβλιοπωλεία (έχουν γίνει πολλές επανεκδόσεις) έμεινε άγνωστη “Η ΕΛΕΝΗ”.  Και τα δυο που διαβάσαμε( Η ΣΗΚΩΜΑΤΑΡΙΑ ΕΛΙΑ και  Η ΔΥΝΑΜΗ ΤΗΣ ΑΓΑΠΗΣ, είναι  αισθηματικές  νουβέλες με ήρωες νέους των χωριών του μεγάλου βουνού (ριζίτικων).

Εικόνα3772
Ψηλορείτης, περιοχή καταφυγίου ΕΟΣ

Περιγράφεται η εξαιρετική φυσική περιοχή και περισσότερο ο κοινωνικός ιστός  των μικρών  οικισμών. Μα στο κέντρο  του ενδιαφέροντος,  είναι τα ασθήματα των πρωταγωνιστών,  ο έρωτας κι η αγάπη  που τους συγκλονίζουν, η ευγένεια και η καλοσύνη αλλά και το φιλότιμο και το ήθος των νέων.  Ο συγγραφέας δεν (φαίνεται να) έχει φιλοδοξίες  λογοτεχνικές, κινείται μεταξύ πραγματικότητας και φαντασίας,  για να διηγηθεί ιστορίες που μπορεί να μην έχουν πρωτοτυπία, μα είναι  καλοπλεμένες  σαν αγροτικό καλάθι, από βαστούς μυρτιάς. Μοιάζει χειροπιαστός ο λόγος του και οι διάλογοι (που χαρακτηρίζουν τη γραφή του) έχουν τη σπαρταριστή ζωντάνια μιας αληθινής συζήτησης. Στα εκτεταμένα κείμενα των τριών μυθιστοριών του, κρύβεται η ποιητική του ικανότητα, που  λάμπει όμως σε ορισμένα σημεία που καταχωρούνται δικοί του (συνήθως)στίχοι.   Γιατί δεν αρκέστηκε στην ποίηση θα μπορούσε ‘ισως να αναρωτηθεί κανείς.   Μα γιατί ο δεκαπεντασύλλαβος δεν τον χωρούσε,  ήθελε να πει πιο καθαρά πολλά πράγματα, για το βίο και την πολιτεία των ανθρώπων της υπαίθρου. Έπρεπε να καταθέσει  τον πόνο της ψυχής του,  να περιγράψει τα όνειρα και τις προσδοκίες πολλών άλλων.  Κι ακόμα να διαγράψει (καθορίσει) το εύρος των μεγάλων αισθημάτων, που ξεπερνούν κάθε είδους σύμβαση ή πρόληψη ή συνήθεια. Το υψηλό του ήθος το αντρικό φιλότιμο του, δεν τον περιορίζουν εκφραστικά – είναι αισθηματίας κι ούτε ντρέπεται ούτε φοβάται.  Ευτύχησε να βρει έναν σοφό δάσκαλο, τον αξέχαστο (φιλολογο)Μανόλη Δουλγεράκη,  που αξιολόγησε σωστά και προλόγησε τα κείμενα του και διόρθωσε τα  τυπογραφικά δοκίμια.

Χωριο της Κρήτης
Χωριο της Κρήτης, από το λεύκωμα της ΝΕLLY’S/ πέρασαν πολλά χρόνια δεν άλλαξαν τα αισθήματα

Ήταν δύσκολο το εγχείρημα,  ο γραφιάς των ορέων κατάφερε να συγκινήσει πολλούς από τους αναγνώστες του,  με οδηγό το ένστικτό του άφησε σημάδια καρδιάς –  όπως κάθε  συγραφέας.  Πλησιάζουμε τη φύση με συγκινητικό σεβασμό (είπε  κάποιος) όχι γιατί ευχαριστεί τις αισθήσεις μας μα γι αυτό που είναι : φύση. (1) Η φύση  μας φαίνεται  απλή και αφελής και αθώα , η τέχνη αντιθέτως είναι  έξυπνη και περίπλοκη και γεμάτη σκοπούς και αποτελέσματα.    Ο Κωστής Τριανταφυλλάκης έγραψε με αίσθημα και γνησιότητα και εντιμότητα τις ιστορίες του, φύλαξε    στο μαντήλι του  λουλούδια κι ανέμους και καταχνιά των βουνών της Κρήτης.  Δεν ξεχωρίζουν οι ήρωες του από το φυσικό τοπίο της περιοχής,   η απλοϊκότητα η ειλικρίνεια  κι ο αυθορμητισμός  που χαρακτηρίζουν τα βιβλία του Κ.Τ. κάνουν  την αφέλεια φυσική και συγκινητική .  Ο συγγραφέας σαν λαϊκός ζωγράφος, χρωμάτισε και σχεδίασε , κατάφερε να μας δώσει ένα ωραίο πορτραίτο των χωριών της ρίζας του Ψηλορείτη.

 

 Εκδρομή στο καταφύγιο του Πρίνου, από αριστερα: Τριανταφυλλάκης Κωστής, Μπαλαμούτσος Κώστας και Μιχάλης
Εκδρομή στο καταφύγιο του Πρίνου, από αριστερα: Τριανταφυλλάκης Κωστής, Μπαλαμούτσος Κώστας και Δημήτρης

ΜΙΚΡΟ ΑΝΘΟΛΟΓΙΟ ΣΤΙΧΩΝ ΑΠΟ ΤΑ  2 ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ Κ.ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΑΚΗ

Είνα ντροπή να σ αγαπώ μα δεν αλλάσω γνώμη

η τα φιλιά που μούδωσες  στα χείλη μου είναι ακόμη

 

Μην τη(ν) κλειδώνεις την καρδιά  μη με πετάς απ΄όξω

τσ΄αγάπης μας τα δάκρυα άσε με να στεγνώξω

 

Πολλές φορές  ρωτήξανε με πόνο την καρδιά μου

αν τ΄άξιζες να σ αγαπά  τόσο  πολύ κερά μου

 

Αφού η αγάπη έγκλημα  στον κόσμο αυτό δεν είναι

θα συνεχίσω ν΄αγαπώ παράνομος κι αν είμαι

 

Έπνιξες την αγάπη μας στης θάλασσας τα βάθη

μα είσαι μικρή και συγχωρώ τα τραγικά σου λάθη

 

Μα γω και να κουζουλαθώ παλι θα νοιώθω πόνο

πάλι θα κλαιν τα μάθια μου για μιαν αγάπη μόνο

ΤΟΥ ΓΑΜΟΥ

Νύφη τηνε στολίζουμε

και μαντινάδες λένε

τα μάθια ολωνών γελούν

μα τα δικά της κλαίνε

 

Την νύφη μας την είχανε πετσέτα διπλωμένη

μα δα την ξεδιπλώσαμε κι ήτανε μυρισμένη

 

Νύφη μου κερά νύφη μου πελεκητή κολώνα

πως θα περάσει η μάνασου το φετεινό χειμώνα

 

Άσπρα κουφέτα φέρετε

δέσετε μπουμπουνιέρες

βιόλες πολλές μαζώξετε

άνθη που να μυρίζουν

 

Την εκκλησιά στολίσετε

που θα γενεί ο γάμος

(…)

 

Ήρες Αητέ ήρθες ανθέ

πρίνε του Ψηλορείτη

και σήκωσε τα χέρια τζη

να σ αγκαλιάσει η Κρήτη

 

Ψηλορείτης περιοχή Πρίνου
Ψηλορείτης περιοχή Πρίνου/ φωτ.ΑΛΚΜΑΝ

 

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ:

Ο Κωστής Τριανταφυλλάκης  έχει εκδόσει 3 βιβλία : «Η σηκωματαριά ελιά», ” Η δύναμη της Αγάπης” και  «ΕΛΕΝΗ»). Μπορείτε  αν θέλετε να διαβάσετε κάποιο από αυτά να έλθετε σε επαφή με τον ίδιο, κινητό τηλέφωνο 6972107103.

(1)= Φ.Σίλλερ, σελ.7 ΠΕΡΙ ΑΦΕΛΟΥΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗΣ ΠΟΙΗΣΕΩΣ, έκδοση ¨στιγμή”1985

 

 

 

ΧΑΡΗΣ ΒΛΑΒΙΑΝΟΣ, ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΤΡΙΤΗ 25 ΙΟΥΝΙΟΥ 2012

Τρίτη το βράδυ, στην οδό 1866 και στο Βιβλιοπωλείο ΕΛΕΥΘΕΡΟΥΔΑΚΗ, ο κριτικός της λογοτεχνίας κ. Ζαχαρίας Κατσακός παρουσίασε με άμεσο, εύληπτο και περιεκτικό λόγο, τον ποιητή Χάρη Βλαβιανό, που μίλησε για το έργο του και διάβασε ποιήματά του.(*)

Εφυγα μ΄ένα σκιτσάκι στο μπλοκ μου 25.6.2012 και πολλές εντυπώσεις

“Γνωρίσαμε” τον εκλεκτό προσκεκλημένο της Λέσχης Ποιήσεως Ηρακλείου-και των εκδόσεων ΠΑΤΑΚΗ-, πριν πολλά χρόνια, όταν ο πρόωρα χαμένος φίλος Γιάννης Δουβίτσας, (εκδόσειςΝΕΦΕΛΗ) μας χάρισε ένα βιβλίο του ΕΖΡΑ ΠΑΟΥΝΤ , “Σχεδιάσματα και αποσπάσματα των Κάντος CX-CXX”.
Ήταν Τρίτη 2 Ιουλίου του 1991, δεν πρόσεξα ότι έγραφε, ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ : ΧΑΡΗΣ ΒΛΑΒΙΑΝΟΣ. Ήξερα αμυδρά τον Πάουντ,αλλά δεν πλησίαζα εύκολα μεταφράσεις έργων μεγάλων ποιητών, είχα άπειρες φορές απογοητευθεί, τόσο που να με βρίσκει (σχεδόν)σύμφωνο η άποψη ότι “η Ποίηση δεν ματαφράζεται”.
Διάβασα με επιφυλλάξεις λοιπόν το πόνημα του Χάρη Βλαβιανού, μετά από μήνες στις 5.11.1991. Η δίγλωσση έκδοση, ήταν ιδανική για την αντίληψη του αναγνώστη, αλλά οι συγκρίσεις δημιούργησαν εκπλήξεις, ο μεταφραστής μας φάνηκε να κάνει θαύματα.

Έζρα Πάουντ Βενετία 1968 - το διακοσμητικό στο φόντο ειναι διπλός Μαίανδρος

Πως γίνεται εκεί που απέτυχαν ο Σεφέρης και ο Λορεντζάτος ένας νέος (τότε) ποιητής ο Χάρης Βλαβιανός όχι απλώς έβρισκε στόχους, έπαιρνε άριστα (αν υπήρχε βαθμολογία )
Έτσι γνώρισα (και έμεινα από τότε προσκολλημένος)την τέχνη του Πάουντ, βέβαια είχε βοηθήσει ο Σεφέρης με τον θαυμασμό του και ο ο “Μείζων στοχαστής των καιρών μας”(1) Ζήσιμος Λορεντζάτος με το βιβλίο του για τον ποιητή των Κάντος : ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΙΖΑ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ, η περίπτωση του Πάουντ 1987 (κρατικό βραβείο, που ζήτησε να μεταβιβασθεί σε νέο λογοτέχνη).

Εξώφυλλο της ΕΣΤΙΑΣ, 2η έκδοση 1994, μεταφραση Χ.ΒΛΑΒΙΑΝΟΣ

Στο ανώγειο του βιβλιοπωλείου, οι φιλότεχνοι Ηρακλειώτες είχαν μια ενδιαφέρουσα εμπειρία, είδαν και άκουσαν πολλά, από έναν ταλαντούχο λογοτέχνη, που δεν μασούσε τα λόγια του- έκρινε και αυστηρά ποιητές και καλλιτέχνες και διάβασε υποδειγματικά (χωρίς ενοχλητικό στόμφο και άχρηστο πάθος) στο τέλος, πολλά ποιήματά του.
Τον παρακολουθούσα σαν υπνωτισμένος , όλα όσα υποπτευόμουν τα διακήρυσσε χωρίς δισταγμούς, φαινόταν πολιτικά τοποθετημένος, σε έναν ευρύτερο αριστερό χώρο, ο Μαρξ ήταν κρυμμένος πίσω από κουϊντες , χωρίς φανερό ρόλο.

Εξώφυλλο, το ιδεόγραμμα είναι της έννοιας της σοφίας (:της τέχνης της διαύγειας)

Η τελευταία ποιητική συλλογή του :”Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΔΥΤΙΚΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΣΕ 100 ΧΑΪΚΟΥ”, θυμίζει Ανατολή και κάντος, διαλέξαμε και σας παραθέτουμε ότι μας άρεσε περισσότερο – μετά τα τρίστιχα του Τάσου Κόρφη, μια άλλη αντιμετώπιση της παραδοσιακής τέχνης. (**)

Ο Θαλής ο Μιλήσιος, ένας εκ των επτά σοφών της αρχαιότητας

ΘΑΛΗΣ

ΠΕΡ. 620Π.Χ.-ΠΕΡ.540 Π.Χ.
(αστρονομούντα, και άνω βλέποντα,
πεσόντα εις φρέαρ)

Ουρανό κοιτάς
στο πηγάδι θα πέσεις.
Νερό δεν ζητάς;

___________________________________________________

ΑΒΕΡΡΟΗΣ
1126-1198

( Η ασυναρτησία τη ασυναρτησίας)

Πάντρεψα το Ισλάμ
μ΄ Αριστοτέλη. Αχ, τι
κουμπαριά κι αυτή.

ο Αβερρόης, ζωγραφισμένος από ....

_____________________________________________________

ΝΙCCOLO MACHIAVELLI
1469-1527

( Ο ηγεμόνας)

Είσ΄αδύναμος;
Θα σ΄εξοντώσουν. Να σε
φοβούνται πρέπει.

Νικολό Μακιαβέλι, πορτραίτο της εποχής του

______________________________________________________
ΤΗΟΜΑΣ ΗΟΒΒΕΣ
1588-1679
(Λεβιάθαν)

Κίνηση άκρων
η ζωή. Η σύγκρουση
αναπόφευκτη.

Τομας Χομπς, πορτραίτο της εεποχής του-διαδίκτυο

__________________________________________________

ARTHUR SCHOPENHAUER

1788-1860

Με μπαρόκ νότες!
Έτσι θα σε φιμώσω,
βούληση φρικτή!

Μουσικά όργανα της εποχής Μπαρόκ - διαδίκτυο

______________________________________________________

JACQUES DERRIDA
1930-2004

(Περί γραμματολογίας)

Ωραία γλυστρά
το νόημα. Τσουλήθρα
κάνει στη γλώσσα.

Derrida J. φωτογραφία του διαδικτύου

——

Λίγο πριν την έναρξη, στο βάθος αριστερά ο ποιητής Χάρης Βλαβιανός και δίπλα του ο κ. Ζαχαρίας Κατσακός

Όταν απομακρυνόμουν από το βιβλιοπωλείο, αφού είχα συγχαρεί τον εκλεκτό ποιητή, είχαν μείνει εικόνες του κι ενα σκιτσάκι στο μπλοκ μου. Ηταν όρθιος σ όλη την εκδήλωση, σταύρωνε η άνοιγε τα χέρια – μα η εικόνα του δεν ήταν αυτή που έβλεπα- μου φαινόταν σαν ενας εξαιρετικός ξιφομάχος, που τρυπάει τον αγέρα και κάνει πιρουέτες, κόβει και μοιράζει με ευκολία , είναι καλλιτεχνης συλλογιζόμουν, έχει καθαρές εικόνες με διακεκριμένα (τονισμένα) περιγράμματα δικό του , πολύ προσωπικό στυλ.

Πορτραίτο του Χάρη Βλαβιανού, από το διαδίκτυο"

Έμενε ακόμα μια παρατήρηση (απορία):
Μπορεί ο σχεδιαστής (ζωγράφος) να κάνει αριστουργήματα με τρεμάμενα δάκτυλα, αναρωτήθηκα (μαζί του)- ναι βέβαια γίνεται, ακόμα και με σπασμένα χέρια και ραγισμένη καρδια !

ΣΗΜΕΙΩΣΗ:
(*) Βρεθήκαμε στις 26.6.2012 στο βιβλιοπωλείο, γιατί ένα μήνυμα στο διαδίκτυο από την Λέσχη Ποίησης Ηρακλείου μας ενημέρωσε.
(1) ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ 18-12-1994 (Κυριακάτικη)
(**) Μας παραξένεψε ο τίτλος, το περιεχόμενο και η μορφή της συλλογής αυτής. Κάποια εξήγηση έδωσε το βιογραφικό του ποιητή που σπούδασε (μεταξύ άλλων) Φιλοσοφία, Πολιτική Θεωρια και Ιστορία.